U bevindt zich op: Home Actueel Nieuwsberichten 2010 Juli

Ouders en jongeren overschatten hun eigen mediavaardigheden

Nieuwsbericht | 22-07-2010

Uit het onderzoek 'Mediawijsheid', dat Mediawijzer.net heeft laten uitvoeren, blijkt dat ouders en jongeren wèl weten hoe zij betrouwbare informatie moeten vinden op internet, maar deze vaardigheden niet altijd toepassen in de praktijk. Het onderzoek gaat in op de mediawijsheid van jongeren en hun ouders en op de behoeftes van beide groepen op dit terrein.

Zowel jongeren (10-14 jaar) als hun ouders schatten zich mediavaardiger in (op basis van eigen perceptie) dan dat ze daadwerkelijk blijken te zijn (op basis van eigen kennis of gedrag). Een ruime meerderheid van de respondenten geeft aan te weten hoe ze betrouwbare informatie op internet moeten vinden, maar een veel kleiner deel gaat daadwerkelijk de bron of datum van de informatie na.

Sociale media

Zowel jongeren als ouders geven aan het belangrijk te vinden om vaardigheden aan te leren. Opvallend is dat het actief internetgebruik - het zelf maken en uploaden van teksten, video's en foto's, de eigen mening verkondigen en vertellen over eigen leven op internet - (ruim) onder de 40% ligt. Bij de ouders ligt dit percentage nog lager. De waarde die jongeren aan sociale media toedichtten, laat een verdeeld beeld zien: 30% van de jongeren geeft aan zich geen leven zonder sociale media te kunnen voorstellen. Dit percentage ligt voor leerlingen op de middelbare school hoger. Daarentegen is er ook een grote groep (40%) die aangeeft dat sociale media hun leven niet per se leuker maakt; en 50% van de jongeren kan zich best een leven zonder sociale media voorstellen.

Ouders als leermeesters?

Ouders en jongeren vinden het wel belangrijk om hun informatievaardigheden - het zoeken naar informatie, het vaststellen van de betrouwbaarheid van een website etc. -  verder te ontwikkelen. Opvallend is ouders en jongeren verschillend denken over de opvoedende rol van de ouders: 71% van de ouders geeft aan hun kinderen te leren omgaan met internet, terwijl meer dan de helft van de jongeren (53%) hun ouders niet als leermeester ziet. Om jongeren goed te leren omgaan met media, wil het merendeel van de ouders de vaardigheden samen leren met de kinderen op school. Middelbare scholieren willen vooral mediales volgen op school, terwijl kinderen in het basisonderwijs de mediavaardigheden liever van hun ouders leren.

Verschillen hoog- en laagopgeleiden

Ouders en jongeren die veelvuldig gebruik maken van media vertonen meer risicogedrag, ongeacht opleidingsniveau. Binnen deze groep 'grootgebruikers van media' schatten ouders met een lage opleiding de mediawijsheid van zichzelf en hun kind veel te hoog in, waardoor ze de nut en noodzaak om dingen over mediawijsheid te leren in mindere mate erkennen. Bij de hoogopgeleide ouder is er niet zozeer sprake van slechte mediavaardigheden, maar wel van een wat gemakzuchtige houding als opvoeder die voort lijkt te komen vanuit een groot vertrouwen in het kind. Bij de jongeren is een soortgelijk patroon zichtbaar: vmbo-leerlingen vertonen vooral roekeloos gedrag en weinig ambitie om mediavaardigheden op te doen. Havo-vwo leerlingen hebben die ambitie iets meer, maar zien die rol in elk geval niet weggelegd voor hun ouders. Het aanleren van informatie- en strategische vaardigheden bij deze groepen jongeren zou daarmee vooral via de school moeten plaatsvinden.

Een mediawijzer Nederland

Mediawijsheid is een breed begrip, dat betrekking heeft op alle soorten media, op een grote diversiteit aan doelgroepen en op bescherming of juist op het vergroten van de mediavaardigheden van gebruikers. Het Expertisecentrum voor Mediawijsheid bestaat sinds 2008 en is een initiatief van het ministerie van OCW. Onder de naam Mediawijzer.net draagt het Expertisecentrum bij aan het mediawijzer maken van Nederland. Hoofddoel van Mediawijzer.net is om samen met de aangesloten organisaties een 'toename in vaardigheden van mensen te realiseren en bij te dragen aan een bewuste, kritische en actieve houding en mentaliteit van burgers en instellingen in de gemedialiseerde samenleving'.

Op Mediawijzer.net kun je het volledige onderzoek downloaden.

Bron: Mediawijzer.net